دانلود پایان نامه

آزمایش مزرعه ای اثر منابع و سطوح مختلف گوگرد را بر روی گره زایی، عملکرد و جذب مواد غذایی توسط لوبیا بررسی و مشاهده کردند مصرف 40 کیلو گرم گوگرد تعداد گره ها را به طور معنی داری افزایش می دهد. همچنین جذب نیتروژن، فسفر و گوگرد با افزایش مقدار گوگرد افزایش یافت. دوبی و بیلر (1995) هم در آزمایش مزرعه ای در خاکی با pH برابر 7/5 در هندوستان اثر مقادیر 0 ، 10 ، 20 ، 30 و 40 کیلوگرم در هکتار از منابع گوگرد ( گچ ) (18% S ، پیریت ) (22%S و سوپر فسفات ) (12% S )بر تثبیت نیتروژن سویا، وزن خشک گیاه و تعداد غده در مراحل مختلف رشد گیاه را مثبت گزارش نمودند. اما استفاده از تکنیک نیتروژن نشان دار و تعیین دقیق نیتروژن حاصل از هوا، خاک و کود می تواند به روشن شدن این مطلب کمک کند که آیا گوگرد با مساعد شدن شرایط واکنش خاک و در نتیجه جذب بیشتر نیتروژن معدنی در گیاه یا از طریق بهبود اکسیداسیون فعالیت ریزوبیوم ها و افزایش تثبیت نیتروژن و یا تلفیقی از هر دو روش می تواند در جذب بیشتر نیتروژن دخیل باشد. کمبود گوگرد (S) ممکن است گره زائی و تثبیت نیتروژن هر دو را کاهش دهد. کمبود شدید گوگرد سرعت ساختن پروتئین را بیش از سرعت تثبیت نیتروژن کاهش می دهد. گوگرد جزئی از ساختمان آنزیم نیتروژناز است و از این رو کمبود شدید گوگرد ممکن است در ساخت این آنزیم تاثیر زیادی داشته باشد(پارسا و همکاران،1387).

فصل سوم
مواد و روش ها

3-1- مشخصات جغرافیایی و آب و هوایی منطقه
این بررسی در یک زمین زراعی در روستای پائین قاضی محله (یعقوبیه)واقع در 5 کیلومتری شمال شرقی شهرستان لنگرود واقع در استان گیلان و در فروردین ماه سال 1392 به اجرا درآمد. این محل دارای جغرافیایی محل50 درجه و 10 دقیقه شرقی و عرض جغرافیایی آن 37 درجه و 11 دقیقه شمالی، ارتفاع 4 متر پایین تر از سطح دریا، مجموع1832ساعت آفتابی، 1615میلی متر بارندگی سالیانه (شکل 3-3) ، میانگین رطوبت 80 درصد ومیانگین دمای 5/21درجه سانتی گراد درشش ماهه اول سال بود.

شکل 3-1-نقشه استان گیلان و تقسیم بندی شهرها و نقشه بخشهای شهرستان لنگرود

بر اساس آمار هواشناسی:

شکل 3-2- مقدار بارندگی طی فصل رشد لوبیا در منطقه

شکل3-3- میانگین حداقل و حداکثر دما طی فصل رشد لوبیا در منطقه

3-2- خصوصیات فیزیکی و شیمیایی خاک محل انجام آزمایش
برخی ازخصوصیات شیمیایی وفیزیکی خاک محل آزمایش در جدول 3-1 و3-2 نشان داده شده است.
جدول 3- 1- خصوصیات شیمیایی خاک محل آزمایش
پارامتر
نیتروژن
فسفر
پتاسیم
کلسیم
مواد خنثی شونده
pH
EC

سولفات خاک

کربن آلی
واحد
درصد
میلی گرم در کیلوگرم
میلی گرم در کیلوگرم
میلی اکی والان در 100 گرم خاک
درصد

دسی زیمنس بر متر

درصد
درصد
مقدار
13/0
3/66
4/230
32

21/6
467/0
001/0
56/1

جدول 3- 2- خصوصیات فیزیکی خاک محل آزمایش
پارامتر
شن
سیلت
رس
واحد
درصد
درصد
درصد
مقدار
5/30
5/45
24

فسفر قابل جذب به روش اولسن، پتاسیم به روش عصاره گیری با استات آمونیوم نرمال و قرائت با فلیم فتومتر، کربن به روش والکی وبلاک، بافت خاک به روش هیدرو متری، مواد خنثی شونده به روش تیتراسیون با اسید کلرید ریک، pH در گل اشباع و EC در عصاره اشباع و نیتروژن کل به روش کجلدال اندازه گیری شدند.
3-3- ویژگی های آماری طرح آزمایشی
این بررسی به صورت آزمایش فاکتوریل با طرح پایه بلوک های کامل تصادفی در سه تکرار انجام گردید. فاکتور اول، مقدار مصرف گچ در 5 سطح ( 0، 30 ، 60 ، 90 ، 120 کیلوگرم گچ در هکتار) و فاکتور دوم، زمان مصرف گچ در 2 سطح (مصرف کل مقدار در زمان کاشت و مصرف به صورت تقسیط شده در 2 مرحله کاشت و گلدهی) بودند.(شکل 3-4).

3-4- آماده سازی زمین، اجرای نقشه طرح وکاشت لوبیا
زمین زراعی مورد نظر در فروردین ماه سال 1392 با استفاده از تراکتور شخم زده شد. خاک شخم خورده به مدت 4 تا 5 روز در معرض نور خورشید قرار گرفت. پس از آن کلوخه ها با استفاده از دیسک و کولتیواتور خرد و باقیمانده علف های هرز به کمک چنگک از زمین جمع آوری گردید تا زمین برای پیاده کردن نقشه طرح آماده شود. پس ازآماده سازی زمین، 30 کرت به ابعاد 4×2با استفاده از تیر کوبی و طناب مشخص و محدود گردید. برای هر یک از بلوک ها حاشیه ای 1 متری از طرفین و بین کرت ها فاصله ای نیم متری جهت جلوگیری از تداخل تیمارها در نظر گرفته شد. کودهای مورد استفاده در اوایل اردیبهشت به صورت دستی و کاملاً یکنواخت با خاک مخلوط شده و در پانزدهم اردیبهشت ماه مبادرت به کشت لوبیا گردید. برای تامین نیتروژن، از کود اوره به مقدار 100 کیلوگرم در هکتار استفاده شد. بذر لوبیای مورد استفاده از ارقام بومی موجود در منطقه (رقم دهسری) انتخاب و کاشت به شکل ردیفی(خطی) و به صورت هیرم کاری انجام گرفت. فاصله ردیفهای کاشت از هم 40 سانتی متر و فاصله بذور بر روی خطوط کاشت (روی ردیف ها) 15سانتی متر، عمق کـاشت نیز حـدود 4 سانتی متر درنظر گرفته شد. طی فصل رشد، آبیاری مزرعه براساس شرایط جوی و علائم ظاهری بوته، دو بار انجام پذیرفت. عملیات وجین پس از جوانه زدن و سبز شدن گیاهچه ها و مجدداً هرزمان که علف های هرز شروع به رشد ونمو کرد به صورت مکانیکی و با دست انجام پذیرفت. پس از چند برگه شدن بوته ه
ای لوبیا، برای جلوگیری از سایه اندازی و رقابت بین آن ها نسبت به تنک کردن بوته های اضافی اقدام شد. برای اجرای صحیح عملیات نمونه برداری و حذف اثرات حاشیه ای، دوردیف کناری به همراه دو بوته از ابتدا و انتهای ردیف ها به عنوان حاشیه در نظر گرفته شدند. و در مرحله رسیدگی کامل، تعداد 8 بوته از هر کرت به صورت تصادفی انتخاب و صفات وزن صد دانه، تعداد ساقه های فرعی، ارتفاع گیاه، طول غلاف، تعداد دانه در غلاف، تعداد غلاف در بوته، عملکرددانه، عملکرد بیولوژیک و شاخص برداشت مورد بررسی و تجزیه و تحلیل قرار گرفت. منطقه برداشت هرکرت دارای مساحتی حدود 1 متر مربع بود. از دهم تیر ماه شروع به برداشت محصول گردید.
3-5- خصوصیات مورد بررسی
3-5-1- ارتفاع بوته
ارتفاع بوته نمونه های مورد بررسی در منطقه برداشت هرکرت با خط کش (از محل طوقه تا انتهای ساقه اصلی) اندازه گیری و متوسط ارتفاع بوته ها در هر تیمار محاسبه گردید.

مطلب مشابه :  CNT-PR، هیدروژن، ایمیدازول، استخلاف

3-5-2-تعداد ساقه فرعی
تعداد ساقه های فرعی بارور و غیر بارور نمونه های برداشت شده در هرکرت شمارش و میانگین تعداد ساقه در هر تیمار محاسبه گردید.
3-5-3- طول غلاف
طول غلاف نمونه های مورد بررسی در منطقه برداشت هر کرت توسط خط کش اندازه گیری و متوسط طول غلاف ها در هر تیمارمحاسبه گردید.
3-5-4-تعداد غلاف در هر بوته
برای تعیین تعداد غلاف در هر بوته،تعداد کل غلاف های موجود در منطقه برداشت هر کرت تقسیم برتعداد بوته موجود در منطقه برداشت هر کرت گردید ومیانگین تعداد غلاف در هر بوته محاسبه گردید.
3-5-5- تعداد دانه در غلاف
برای تعیین تعداد دانه در غلاف، تعداد کل دانه های شمارش شده در منطقه برداشت هر کرت تقسیم برتعداد غلاف موجود در منطقه برداشت هر کرت گردید ومیانگین تعداد دانه در هر غلاف محاسبه گردید.
3-5-6- تعداد دانه در بوته
پس از جدا نمودن غلاف رسیده بوته های نمونه برداشت شده در هر کرت ، تعداد دانه های رسیده هربوته شمارش گردید و میانگین گرفته شد.
3-5-7- وزن 100 دانه خشک
در کلیه تیمارها برای تعیین وزن صد دانه، دانه های برداشت شده از بوته های منطقه برداشت هر کرت تا رسیدن به وزن خشک ثابت به مدت 48 ساعت در آون با دمای 60 درجه سانتی گراد قرار داده شدند. سپس تعداد صد دانه به طور تصادفی انتخاب و با ترازوی دارای دقت یک صدم گرم توزین شده و وزن صد دانه تعیین گردید.

3-5-8-عملکرد غلاف تر
پس از جدا سازی غلاف های رسیده در هر بوته، 10 غلاف به طور تصادفی انتخاب و به وسیله ترازوی دیجیتال وزن شدند و سپس میانگین گرفته شد.
3-5-9- عملکرد غلاف خشک
پس از خشک نمودن نمونه ها درون آون، به مدت 48 ساعت با دمای 60 درجه سانتی گراد و اندازه گیری وزن غلاف های خشک شده توسط ترازوی دیجیتال، عملکرد غلاف در هکتار محاسبه گردید.
3-5-10-عملکرد دانه
پس از حذف اثر حاشیه، بوته‌های موجود در خطوط میانی برداشت شد و پس از جدا سازی دانه های رسیده، وزن آن توسط ترازوی دیجیتال اندازه گیری و عملکرد دانه در هکتار محاسبه گردید.
3-5-11- عملکرد بیولوژیک
برای محاسبه عملکرد بیولوژیک، کلیه اندام های هوایی منطقه برداشت هر کرت تا رسیدن به وزن خشک ثابت به مدت 48 ساعت در آون با دمای 60 درجه سانتی گراد قرار داده شدند. سپس وزن اندام های هوایی با ترازوی دارای دقت یک صدم گرم توزین شده و متوسط عملکرد بیولوژیک هر کرت در واحد سطح تعمیم داده شد.
3-6- محاسبات آماری
تجزیه و تحلیل داده ها با استفاده از نرم افزار MSTATC و مقایسه میانگین ها با آزمون چند دامنه ای دانکن انجام گرفت. برای ترسیم نمودارها نیز از نرم افزار EXCEL استفاده شد.

فصل چهارم
نتایج

4-1- اثر زمان و مقدار مصرف گچ برارتفاع بوته لوبیا
نتایج این تحقیق نشان داد که اثر مقدار مصرف گچ بر ارتفاع بوته لوبیا در سطح احتمال 1 درصد معنی دار بود (جدول 4-1) که بیشترین میانگین ارتفاع بوته با مصرف 60 کیلوگرم گچ در هکتار (83/44 سانتیمتر) و کمترین میانگین با مصرف 120 کیلوگرم گچ در هکتار (75/38 سانتیمتر) به دست آمد (شکل 4-1). همچنین اثر زمان مصرف گچ بر ارتفاع بوته درسطح احتمال 1 درصد معنیدار بود (جدول 4-1) که بیشترین میانگین ارتفاع بوته با مصرف گچ در ابتدای کاشت (05/44 سانتیمتر) بدست آمد (شکل 4-2). اثر متقابل مقدار × زمان مصرف گچ معنی دار نشد. به نظر می رسد مصرف گچ از طریق تاثیر بر خصوصیات شیمیایی خاک باعث افزایش جذب عناصر غذایی در گیاه لوبیا شده باشد و این امر بر تولید هورمونهای گیاهی به ویژه هورمونهای اکسین و جیبرلین اثر تحریک کننده داشته باشد، بنابراین تغییراتی در ارتفاع ساقه لوبیا مشاهده شد . نکته جالب توجه این است که ارتفاع بوته لوبیا با مصرف گچ تا 60 کیلوگرم در هکتار افزایش یافت اما پس از آن با مصرف بیشتر گچ تا 90 کیلوگرم در هکتار ارتفاع بوته تغییر چندانی در مقایسه با شاهد پیدا نکرد و با مصرف گچ تا 120 کیلوگرم در هکتار کمی نسبت به شاهد کاهش یافت که این امر، احتمالاً ناشی از رقابت شدید یونهای Ca2+ وارد شده به خاک با سایر عناصر در محدوده ریشه لوبیا است که اثر منفی بر جذب آنها به ویژه فسفر داشته است . علاوه بر این به نظر می رسد مصرف کامل گچ در زمان کاشت به دلیل فراهم کردن گوگرد و کلسیم در خاک در زمان مناسب بهتر از مصرف دو مرحله ای گچ بر ارتفاع بوته اثر گذاشته است که این امر نیز احتمالاً به دلیل حل شدن کامل گچ در مصرف یک مرحله ای آن در زما
ن کاشت و تاثیر بیشتر بر وضعیت شیمیایی خاک می باشد. کاچاو و همکاران (1997) در یک آزمایش مزرعه ای اثر منابع و سطوح مختلف گوگرد را بر روی افزایش ارتفاع، عملکرد و جذب مواد غذایی توسط لوبیا بررسی و مشاهده کردند مصرف گوگرد ارتفاع را به طور معنی داری افزایش می دهد . همچنین جذب نیتروژن، فسفر و گوگرد با افزایش مقدار گوگرد افزایش یافت.

مطلب مشابه :  پایان نامه ارشد با موضوعIn، Proceedings، USA,، Computational

شکل 4-1- اثر مقدار مصرف گچ بر ارتفاع بوته لوبیا

شکل 4-2- اثر زمان مصرف گچ بر ارتفاع بوته لوبیا

4-2- اثر زمان و مقدار مصرف گچ بر تعداد ساقه فرعی بوته لوبیا
نتایج این تحقیق نشان داد که اثر مقدار مصرف گچ بر تعداد ساقه فرعی در سطح احتمال 1 درصد معنیدار بود (جدول 4-1) بیشترین میانگین تعداد ساقه فرعی با مصرف گچ 60 کیلو گرم گچ درهکتار (167/6) و کمترین میانگین با مصرف 120 کیلوگرم گچ در هکتار (00/5) بدست آمد (شکل 4-3). همچنین اثر زمان مصرف گچ بر تعداد ساقه فرعی در سطح احتمال 1 درصد معنیدار بود (جدول 4-1) که بیشترین میانگین تعداد ساقه فرعی با مصرف گچ در ابتدای کاشت (87/5) بدست آمد (شکل 4-4). اثر متقابل مقدار × زمان مصرف گچ تفاوت معنیداری نشان نداد (جدول 4-1). به نظر می رسد گچ از طریق تغییر pH خاک و اثر مثبت بر رشد گیاه لوبیا از طریق جذب بیشتر سایر عناصر معدنی، رشد بیشتر ساقه های فرعی در این گیاه را تحریک کرده باشد علاوه بر این، افزایش بیشتر ساقه اصلی می تواند اثر غالبیت انتهایی در ساقه اصلی را کاهش داده باشد و این امر باعث رشد جوانه های جانبی و افزایش تعداد ساقه فرعی در بوته های لوبیا شده باشد، علاوه بر این احتمال دارد مصرف گچ از طریق افزایش تثبیت نیتروژن در بوته های لوبیا باعث تحریک رشد جوانه های جانبی در آنها شده باشد.

شکل 4-3- اثر مقدار مصرف گچ بر تعداد ساقه فرعی لوبیا

شکل 4-4- اثر زمان مصرف گچ بر تعداد ساقه فرعی لوبیا

4-3- اثر زمان و مقدار مصرف گچ بر طول غلاف لوبیا
تجزیه واریانس داده های به دست آمده نشان داد که اثر مقدار مصرف گچ بر طول غلاف در سطح احتمال 1 درصد معنیدار بود (جدول 4-1) بیشترین میانگین طول غلاف با مصرف 60 کیلوگرم گچ در هکتار و کمترین میانگین با مصرف 120 کیلوگرم گچ در هکتار (171/9 سانتیمتر) بدست آمد (شکل 4-5). همچنین اثر زمان مصرف گچ نیز بر طول غلاف در سطح احتمال 1 درصد معنیدار بود (جدول 4-1) که بیشترین میانگین طول غلاف با مصرف گچ در ابتدای کاشت (853/10 سانتیمتر) بدست آمد (شکل 4-6). اثر متقابل مقدار × زمان مصرف گچ نیز معنیدار نشد. طول غلاف صفتی است که تحت تاثیر هورمونهای تولید شده در دانه های در حال رشد می باشد. به نظر می رسد استفاده از گچ با تاثیر مثبت روی خصوصیات شیمیایی خاک بر روند تولید هورمونهای رشد در دانه های در حال رشد اثر تحریک کننده داشته است و این امر در نهایت به صورت افزایش طول غلاف نمایان شد. علاوه بر این افزایش تعداد دانه در غلاف نیز یکی از مهمترین عوامل افزایش طول غلاف می باشد.

شکل 4-5- اثر مقدار مصرف گچ بر طول غلاف لوبیا

شکل 4-6- اثر زمان مصرف گچ بر طول غلاف لوبیا

4-4-اثر زمان و مقدار مصرف گچ بر تعداد غلاف در بوته لوبیا
نتایج این تحقیق نشان داد که اثر مقدار مصرف گچ بر تعداد غلاف در بوته در سطح احتمال 1 درصد معنیدار بود (جدول 4-1) که


دیدگاهتان را بنویسید