پایان نامه ارشد رایگان با موضوع استان مازندران، شرایط آب و هوایی، نیروی انسانی، انرژی مصرفی

می‌شد.
در زبان مازنی به پلو (پلا) گفته می‌شود، بسیار محتمل است که واژه‌ی پلو از همین واژه مازنی پلا گرفته شده باشد.
در استان مازندران به مزرعه‌ی برنج (بیجار) به نشاء برنج تُم و به خزانه‌ی برنج تُمیجار گفته می‌شود.
در استان مازندران به شلتوک برنج جو گفته می‌شود و به مقداری از این شلتوک که برای تهیه‌ی خزانه سال بعد در نظر گرفته می‌شود تخم جو گفته می‌شود.
برنج در استان مازندران مصارف زیادی از جمله تهیه‌ی آش برنج، انواع نان و همچنین غذاهای محلی دیگر دارد. در برخی از روستاهای مازندران برای صبحانه نیز از برنج استفاده می‌شود.
در صنعت از برنج برای تهیه‌ی الکل، کاغذ و در صنایع پارچه بافی استفاده می‌گردد، همچنین چون دانه‌ی برنج حاوی مقدار زیادی نشاسته است، لذا از آن برای تهیه‌ی نشاسته نیز استفاده می‌گردد.
کاه برنج که در استان گیلان و مازندران به آن کُلش گفته می‌شود دارای مصارف زیادی از قبیل مصارف تغذیه‌ی دام، ساخت کندوج( انبار نگهداری برنج)، ساخت دیوارها، سقف خانه‌های گِلی روستایی و غیره است.
درمناطق شمالی کشور ساقه برنج نیز مصارف زیادی از قبیل تهیه‌ی حصیر، زنبیل، کلاه حصیری، انواع سبد و نظایر آن دارد. همچنین در این استان هرساله از کاه و کلش برنج برای آماده کردن محل نگهداری کرم ابریشم استفاده می‌گردد.
از پوست دانه‌ی برنج که در منطق شمال کشور آن را سُپوس می‌نامند. برای تقویت مزارع، باغات و خوراک دام و طیور استفاده می‌شود.
2-2-5- تقسیم بندی واریته‌های برنج
واریته‌ها یا ارقام مختلف برنج از سوی سازمان خواربار و کشاورزی جهانی(FAO) به اشکال مختلفی طبقه‌بندی می‌شود که از نظر طول دانه به 4 گروه زیر تقسیم می‌شوند:
الف-برنج‌های خیلی طویل که اندازه دانه‌ی آنها بیش از 7 میلیمتر هستند.
ب-برنج‌های طویل که بین 6 تا 7 میلیمتر طول دارند.
پ-برنج‌های متوسط که طول آنها بین 5 تا 5.99 میلیمتر است.
ت-برنج‌های کوتاه که طول آنها کمتر از 5 میلیمتر است.
در ایران نیز برنج را بر اساس طول دانه به 3 نوع دانه بلند، دانه متوسط و دانه کوتاه طبقه‌بندی می‌کنند. به برنج‌هایی که طول دانه آنها بین 61/6 تا 7 میلیمتر باشد، دانه بلند گفته می‌شود و از مرغوبترین نوع برنج محسوب می‌شود. برنج‌هایی که طول آنها 51/5 تا 6/6 میلیمتر است دانه متوسط و به برنج‌هایی که طول آن‌ها از 5/5 میلیمتر کمتر باشد دانه کوتاه گفته می‌شود، این نوع برنج‌ها از نظر تجاری ارزش کمی دارند(آمارنامه‌های محصولات کشاورزی و دامی، 1382 الی 1391).
2-2-6-1) انواع برنج از لحاظ شیوه‌ی مصرف:
1-برنج قهوه‌ای13
2- برنج سفید
تفاوت بین برنج قهوه‌ای و سفید تنها در رنگ آنها نیست، دانه کامل برنج دارای چندین لایه می‌باشد. اگر فقط یک لایه خارجی آن را برداریم، آنچه نامیده می شود، برنج قهوه ای است. در اثر این فرآیند کمترین تخریب در مواد مغذی برنج حاصل می‌شود. حال اگر برنج قهوه‌ای آسیاب شود، مقدار زیادی از لایه‌های دانه برنج به همراه سبوس و مواد مغذی آن از بین می‌روند و آنچه باقی می‌ماند، همان برنج سفید است. آن نوع برنجی که ایرانیان و مردم بیشتر کشورها مصرف می‌کنند برنجی است که شلتوک و پوسته خارجی آن گرفته شده است.رنگ اصلی برنج وقتی که در پوسته است قهوه‌ای است و بنام برنج قهوه‌ای نامیده می‌شود. برای بدست آوردن برنج سفید، ‌دانه‌های برنج را در دستگاه‌های مخصوصی می‌ریزند و این دستگاه‌ها پوسته خارجی برنج را از آن جدا کرده و سپس با اصطکاک دادن برنج بدون پوسته با یکدیگر غشای خارجی آن نیز از بین می‌رود و برنج به رنگ سفید و شفاف بدست می‌آید.
2-2-6-1- تیپ‌های بین الملی برنج
تیپ جاوه‌ای
تیپ ژاپنی
تیپ هندی
تیپ ها ایرانی
جدول شماره (2-1):مشخصات عمومی سه تیپ مختلف نوع گونه
مشخصات
تیپ ژاپنی
تیپ هندی
تیپ جاوه‌ای
شکل دانه
کوتاه و گرد
دراز
خیلی بلند
ریزش دانه
به سختی ریزش می‌کند
به اسانی ریزش می‌کنند
به سختی‌ریزش می‌کنند
عرض برگ
باریک
پهن
پهن
رنگ برگ
سبز تیره
سبز روشن
سبز روشن
تعداد پنجه
متوسط
زیاد
کم
طول گیاه
کوتاه
بلند
بلند
مقاومت به سرما
مقاوم
غیر مقاوم
نیمه مقاوم
مقاومت به خشکی
غیرمقاوم
کمی مقاوم
مقاوم
نواحی رشد
ژاپن،شمال‌چین، کره،‌غرب آمریکا
جنوب شرقی آسیا ـ آمریکای جنوبی ـ جنوب چینی
اندوتری، کشورهای اروپایی، فیلیپین
درصد آمیلوز
24-10
31-23
25-20
منبع: (اصغری و چنگیزی، 1393)
2-2-6-2- تیپ های برنج در مازندران
1-برنج سیاه 2-برنج صدری 3-برنج هاشمی 4-برنج طارم‌ محلی، که همگی از برنج‌های با کیفیت خوب و عالی هستند بیشترین میزان کشت در استان مازندران به ترتیب طارم ‌محلی و هاشمی هستند و در این تحقیق مبناء محاسبات کشت برنج طارم محلی می‌باشد.
برنج طارم
برنج طارم از بهترین و مرغوبترین ارقام کیفی برنج محسوب می‌شود، که مبداء آن در مازندران می‌باشد. بطور کلی شکل دانه بلند، قلمی و رنگ آن سفید متمایل به کرم و دارای کیفیت پخت عالی و طعم و عطر خوب می‌باشد. طول دانه‌ی خام 09/6 تا 7 میلیمتر(متوسط 3/7 میلیمتر) و پس از پخت 11 تا 13 میلیمتر و عرض دانه 8/1 میلیمتر افزایش می‌یابد. برنج طارم در دسته‌ی برنج‌های طویل قرار می‌گیرد (اصغری و چنگیزی، 1393)
2-3- تولید و تبدیل برنج
مراحل تولید و تبدیل برنج به 6 قس
م
ت اصلی تقسیم می‌شود (فطرس، و بهشتی فر، 1388)
مرحله آماده‌سازی زمین اصلی
مرحله کاشت خزانه
مرحله کشت زمین اصلی
مراحل داشت برنج
مرحله برداشت برنج
مرحله پس از برداشت
2-3-1- مرحله آماده سازی زمین اصلی
آماده سازی زمین اصلی کشت برنج شامل مراحل زیر است:
1) شخم
الف) با تراکتور ب) با تیلر
شخم اول: سه هفته قبل از نشاءکاری
شخم دوم و سوم : همراه با تیلر یا تراکتور جهت گل کردن(دو هفته قبل از نشاءکاری)
شخم چهارم : جهت تسطیح زمین
در اواسط زمستان زمین را بوسیله تراکتور درعمق 20 – 15 سانتی متری شخم می‌نمایند. هرگاه نشاء برنج توسط ماشین نشاء‌کار صورت گیرد عمق شخم را حداکثر 15 سانتی‌متر درنظر می‌گیرند، زیرا عمق خاک بیشتر از 15 سانتی متر پس از آماده سازی زمین و موقع نشاء، هم برای تردد ماشین نشاء‌کار و هم برای استقرار بوته‌های نشاء مشکل ایجاد می‌کند. بعد از آن مزرعه را در بهار غرق آب نموده و پس از گل خرابی آن را ماله کشی می‌کنند.
اما شخم با تیلر، ابتدا مزرعه را غرقاب نموده و سپس عملیات گلخرابی انجام می‌گیرد. مهمترین و اولین مرحله برنجکاری راعملیات خاک‌ورزی مناسب تشکیل می‌دهد و حدود 8/23% انرژی نهاده های مصرفی ضمن خاک‌ورزی شالیزار به کار می‌رود درحالیکه کل انرژی مصرفی یعنی انرژی معادل نیروی انسانی، ماشین، دام، مواد سوختی،کود، سم، بذر و آبیاری تشکیل می‌شود. خاک‌ورزی اولیه را باید در اواخر پاییز یا زمستان انجام داد درحالیکه خاک ورزی ثانویه تا اوایل یا اواسط فروردین به تعویق می‌افتد. ضمن خاک‌ورزی ابتدا مزرعه راکاملاً غرقاب می‌کنند و پس از چند روز که خاک شالیزار کاملاً از آب اشباع گردید، اقدام به مخلوط کردن خاک سطحی می‌نمایند. به عملیات مخلوط کردن آب و خاک درشالیزار، عملیات گلخرابی و یا پادلینگ14 می‌گویند.
2) مرزکشی و کرت بندی
بعد از شخم، زمین را مرزکشی و کرت بندی می‌کنند.
3) ماله کشی و تسطیح نهایی
جهت فراگیر شدن آب و پوشش کلی آب آن را تسطیح میکنند تا در زمان کم آبی آب همه‌ی سطح زمین را پوشش دهد.
4) نهر کشی و لایروبی أنهار
ایجاد نهر برای این منظور صورت می‌گیرد که آب از منبع (آبندان, رودخانه) و یا از شالیزارهای بالادست به مزرعه راه پیدا کند.
2-3-2) مرحله کاشت خزانه
خزانه‌های رایج:
الف) خزانه سنتی
به دلیل استفاده بسیار کم از این روش، در این تحقیق به آن پرداخته نمی‌شود.
ب) خزانه ایستگاهی (ژاپنی)
یک خزانه خوب و مناسب باید دارای شرایط زیر باشد:
نزدیک بودن به زمین اصلی، دسترسی به آب، زهکشی مناسب، آفتابگیر بودن مزرعه، عاری بودن از علفهای هرز و غیره.
الف- همزمان با جوانه‌دارکردن بذر، خزانه را ابتدا دوبار عمود بر هم درعمق 12 سانتی‌متری شخم زده و سپس جهت تقویت خزانه، کود دامی خصوصاً کود مرغی که دارای 11-8 درصد ازت و 5-4 درصد پتاسیم می‌باشد درخزانه پخش می‌نمایند.کودهای دامی باید کاملاً پوسیده باشند تا اولاً تخمیر لازم صورت گرفته و گازهای حاصله متصاعد شده باشد و ثانیاً بذر علف هرز موجود درآنها در اثر گرمای حاصل از تخمیر از بین رفته باشد. پس از پخش کودهای دامی و شیمیایی، سطح خزانه را لگدکوب می‌کنند تا اولاً کودها باخاک به طور کامل مخلوط گشته و ثانیاً زمین خزانه سفت شده و ریشه برنج به اعماق خاک نفوذ ننماید تا اینکه کندن نشاء آسان بوده و نوک ریشه های بذر برنج که درجذب عناصر غذایی نقش مهمی را ایفا می‌کنند قطع نگردد و ثالثاً ریشه گیاه برنج بتواند از مواد غذایی سطح خاک استفاده نماید.
ب– در روش ایستگاهی، معمولاً بسترها را به عرض 2/3–3 متر و طول حدود 20 متر در نظر می‌گیرند. فاصله‌ی بین دو بستر نیز حدود 60 سانتیمتر و به صورت جوی در نظر گرفته می‌شود. سطح مورد نیاز خزانه برای کشت یک هکتار زمین اصلی در این روش برابر با 350 مترمربع است. برای اینکه بتوان بذرهای سالم و قوی تولید کرد، لازم است که از خزانه مراقبت های زراعی لازم به عمل بیاید. این مراقبت‌ها شامل استفاده از پوشش نایلونی، کودپاشی، مبارزه با علف‌های هرز و کنترل حشرات زیان آور خزانه است.
مصرف کود شیمیایی، سم و سمپاشی درخزانه: مقدار 12 تا 15 کیلوگرم ازکودهای اوره و 10 کیلوگرم کود سوپرفسفات تریپل و کلرور پتاسیم در 100 مترمربع خزانه مصرف می‌گردد. تمامی کودهای فسفره و پتاسه به همراه 5 الی 10 کیلوگرم کود اوره باید قبل از آخرین مرحله آماده کردن خزانه به زمین داده شده و با خاک مخلوط شود و بقیه اوره به عنوان کود سرک بین 15 تا 20 روز پس از بذر پاشی بطور یکنواخت در بستر خزانه استفاده شود، که این مقدار کود نیز با توجه به ارقام آن تغییر می‌کند.
مقدار بذر: مقدار بذر مصرفی که با توجه به نوع و ارقام برنج و مکان آن متفاوت می‌باشد. مقدار تخم بذر مصرفی در هر خزانه ژاپنی 8 تا 10 کیلوگرم نیاز می باشد که از شلتوک برداشت شده در سال گذشته انتخاب می‌شود.
آماده سازی بذر (ضدعفونی و خیساندن): آماده سازی بذر شامل سبک و سنگین کردن، ضدعفونی، نگهداری درگرمخانه، هوادهی و آب پاشی می‌باشد. برای سبک و سنگین کردن از محلول آب و نمک به غلظت 15% (3کیلوگرم در 18 لیتر آب) استفاده می کنند که بذور سالم در روی محلول و بذور سنگین و سالم در ته ظرف می‌مانند و بذور سالم را بلافاصله با آب معمولی چندین بار شستشو می‌دهند و برای ضدعفونی بذور نیز آن را در آب ولرم و محلول قارچ کش به مدت 24 تا 48 ساعت قرار می‌دهند. بذرهای ضدعفونی شده را باید بدون شستشو جوانه
دارکرد. برای جوانه دار کردن بذور آنها را به مدت 4–3 روز درگوشه‌ای از زمین روی آسفالت ریخته و روی آن گونی قرار داده و سپس روی گونی را با علف هرزی به نام پِلهُم می‌پوشانند تاگرمای لازم برای جوانه زنی بذر، تولید و حفظ شود. مکانی که به این ترتیب آماده شد را اصطلاحاً گرمخانهِ می‌گویند. در مناطقی که پِلهُم وجود ندارد می‌توان از علف‌های هرز پهن برگ دیگر استفاده کرد.
بذرپاشی: بذرپاشی در نقاط مختلف استان با توجه به شرایط آب ‌و ‌هوایی معمولاً بین 25 اسفند تا 15 اردیبهشت انجام می‌شود که با توجه به شرایط آب و هوایی ممکن است دیرتر و یا زودتر صورت پذیرد.
پوشش خزانه: اکثر ارقام برنج نسبت به سرما حساس هستند، به نحوی که سرما موجب از بین رفتن بذرهای نشاء در خزانه و حتی درزمین اصلی می‌شود. برای جلوگیری از خسارت‌های سرما در اوایل بهار و کمک به زود رس کردن بذرهای نشاء، بعد از بذرپاشی روی بستر خزانه را با نایلون می‌پوشانند. روش کار به این ترتیب است که روی بستر خزانه کمان‌های چوبی، پلیمری و یا فلزی به فاصله‌های تقریباً 80 سانتی‌متر از هم قرار داده و روی کمان‌ها را با نایلون می‌پوشانند. از آنجا که هر خزانه سطحی

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *