دانلود پایان نامه
آموزش مهارت های اختصاصی و ویژه: با هدف پیشگیری از یک آسیب مشخص مانند پیشگیری از سوءمصرف مواد، ایدز و … . در این صورت مهارت های خاصی به گروه مخاطب ارائه می شود. در صورتی که در مهارتهای عام، مهارت ها برای تمامی جامعه، قابل استفاده و آموزش است (نیک پرور، 1383).
در طبقه بندی جوآن (1990)، مهارت های زندگی به سه دسته تقسیم شده اند:
مهارت های زندگی روزمره: مدیریت امور مالی، اداره منزل، آگاهی نسبت به مسائل بهداشتی و سلامتی، آماده سازی و مصرف غذا، خرید و مصرف کالا، مسئولیت شهروندی و … .
مهارت های اجتماعی/ شخصی: خودآگاهی، کسب استقلال، مسئولیت پذیری، روابط بین فردی، حل مسأله و …
مهارت های حرفه ای: نگهداری و پیدا کردن شغل، عادات صحیح حرفهای، مهارت های خاص حرفه ای و … .
اسکانس، دبیرخانه کمیسیون کسب مهارت های لازم ایالات متحده آمریکا، مهارت های ضروری برای محیط کار و زندگی روزمره را چنین می داند:
مهارت های ارتباطات : کار کردن در گروه، آموزش دیگران، ارائه خدمت به مشتری، مذاکره کردن، کار کردن با مردمی که از نظر فرهنگی متفاوت هستند.
مهارت های مرتبط با منابع: اختصاص زمان، پول، مواد و مکان.
مهارت های اطلاعاتی: جمعآوری داده ها، ارزیابی داده ها، انسجام و سازمان دهی داده ها، تعبیر و تفسیر داده ها و استفاده از کامپیوتر.
مهارت های سیستمی: درک و فهم سیستم های جامعه، سازمان ها و تکنولوژی، پالایش و اصلاح عملکرد، طراحی یا ارتقا سیستم.
مهارت های تکنولوژی: انتخاب ابزار و وسایل، کاربرد تکنولوژی برای کاری خاص و…
مهارت های ابتدایی: خواندن، نوشتن، ریاضی، حساب، صحبت کردن و گوش دادن.
مهارت های فکر کردن: تفکر خلاق، حل مسأله، تصمیم گیری، دیدن دیگران از منظر چشم ذهن، توانایی درک این که چگونه یاد می گیرند، توانایی ارائه منطق و دلیل.
ویژگی های شخصی: مسئولیتفردی، اعتمادبه نفس، عزت نفس، اجتماع پذیری، خودگردانی و انسجام (فتی و همکاران، 1385).
بیل ک. پیک لیسمر و همکاران (1998)، چهار بعد کلی را برای مهارت های زندگی مشخص کرده اند که هر کدام دارای اجزاء و مؤلفه هایی هستند. این ابعاد عبارتند از:
ارتباط بین فردی/ ارتباطات انسانی که شامل مشارکت فرد در فعالیت های اجتماعی، برقراری روابط صمیمی بین فردی، بیان واضح و روشن تفکرات، ارتباطات غیر کلامی و … را در بر می گیرد. نتیجه این ارتباطات افزایش عزت نفس و اعتماد به نفس است.
حل مسأله اجتماعی/ تصمیم گیری که شامل تشخیص مسأله، ارزیابی و تحلیل اطلاعات، انتخاب راه حل ها، تدوین هدف و … در شرایط زندگی روزمره و اجتماعی است.
رعایت بهداشت/ سلامتی بدن، بعد سوم مهارت های زندگی است. توجه به شیوه های مطلوب تغذیه، کنترل وزن، آراستگی ظاهر، فعالیت های اوقات فراغت، کنترل فشارهای روحی، جنبه های فیزیولوژیکی مسائل جنسی، اجزاء این بعد از مهارت ها است.
داشتن هدف در زندگی/ رشد هویت که حوزه های فرعی همچون آگاهی از هویت شخصی، افزایش و نگهداری عزت نفس، واضح سازی ارزش ها، معنی دار کردن زندگی، رعایت جنبه های اخلاقی مربوط به اعمال جنسی و … را شامل می گردد.
سازمان جهانی بهداشت (1994) با جمع بندی و خلاصه کردن مهارت های لازم برای رسیدن به سطح مناسبی از بهداشت روان و پیشگیری از آسیب های اجتماعی به طور عام، 10 مهارت اصلی را مطرح می کند. این مهارت ها پایه ای بوده و وابسته به فرهنگ خاصی نمی باشد. این مهارت ها به لحاظ ارتباط طبیعی به صورت جفت- جفت طبقه بندی شده اند که عبارت اند از:
جدول شماره 1- پنج جفت مهارت زندگی از دیدگاه سازمان جهانی بهداشت
مقابله با هیجان