قانون مجازات اسلامی و مجازات اسلامی

این نوع اوتانازی ها به منظور توزیع مرگ کسی که بطور صریح تقاضای کمک به مرگ نکرده است استفاده میشود این مورد اغلب در مورد بیمارانی که زندگی نباتی دائمی دارند ممکن است هیچگاه هوشیاری خود را بدست نیاورند اعمال میگردد.
3-اوتانازی غیر فعال
این نوع رفتار که بصورت ترک فعل است ،وبیمار وضعیت وخیمی دارد وپزشکان از ابتدا درمان را شروع نمی کنند یا اگر در روند بیماری ،بیمار به عفونتی مبتلا شود،از آن جلوگیری نمی کنند.(ساریخانی،ص69)
بسیاری از مردم کشتن بیماری ناامیدی که به تنهایی خود رسیده اند حمایت میکنند اما اگر این حق الزام آور و قانونی شود چطور؟ امکان سوء استفاده وارث بی حوصله وکم طاقت چه میشود؟
آیا پزشک درصورت اوتانازی ها از تعقیب کیفری معاف خواهد شد؟
بسیاری از حقوق دانان معتقدند که اوتانازی ها در تمام کشور ها معمول است پس بهتر است که قوانین مربوط به آن تدوین گردد تا این کار در خفا انجام نشود همانطور که در تعریف اوتانازی ها گفته شد قطع درمان و از بین بردن ارادی بیمار، قطع درمان به دو صورت تقسیم میشود.
قطع درمان با انجام فعل مثبت
قطع درمان به واسطه ترک عمل
بطور مثال پزشکی که با اذن و رضایت بیمار سرمی را که حیات او بدان بستگی دارد از دست بیمار خارج می کند مرگ بیمار را تسریع می کند مرتکب قتل شده است اما در این مورد باید قائل به تفکیک شد:چنانچه پزشک با اتکای به اذن سابق بیمار اقدام به انجام این عمل نماید ،اذن و عفو سابق تاثیری در مورد بحث نخواهد داشت اقدام پزشک منطبق با ماده 290قانون مجازات اسلامی قتل عمد خواهد شد چرا که پزشک قصد کشتن بیمار را داشته و عمل او نیز هر چند کشنده نبوده ولی در عمل سبب قتل شده است .اما چنانچه رضایت بیمار مبنی بر سلب حیات خویش پس از عملیات منتج به مرگ اعلام گردد بنظر میرسد عمل پزشک منطبق با مواد قانونی 365 می باشد.(آقایی نیا،1385ص 162)
حالت دوم:قطع درمان بواسطه ترک عمل یعنی پزشک بیمار را به حال خود واگذارد و از اقداماتی که برای زنده نگه داشتن او لازم است خودداری کند مرتکب ترک فعلی گردیده است که بواسطه آن از بیمار سلب حیات شده که مطابقت دارد با ماده 290که البته خودداری از مراقبت از بیمار توسط پزشک به پرستار به قصد سلب حیات جزء وظایف آن می باشد اصل تفسیر مضیق قوانین کیفری و تفسیر به نفع متهم نیز تاکید بر ماده 290 بند الف بر فعل مثبت مادی مانع از شناختن ترک فعل به عنوان رکن قتل عمد می شود.
2-1-4-عمل جراحی وطبی مشروع از دید گاه فقه حقوق ایران
2-1-4-1-عمدی یا غیر عمدی بودن اقدام پزشک در فقه
عمد: آن است شخص به فعل تعمد داشته باشد.
شبیه خطا آن است نسبت به فعل تعمد داشته باشد ، اما در قصد خطا کند .
شهید اول :پزشک اگر معا لجه اش موجب تلف شدن (جان یا عضو)بیمار شود جنایت شبیه عمد محسوب می شود واز مال خود ضامن دیه است واگراحتیاط کرده ونهایت تلاش خود را بکار بسته واز بیمار خود اذن گرفته باشد واگر بیمار ذمه اورا بری کرده باشد 0نزدیک به صواب آن است که ذمه او بری می شود (شهید اول ، 1378ص283)
2-1-4-2عمدی یا غیر عمدی بودن اقدام پزشک در حقوق
فانون گذار در ماده 290مجازات اسلامی مصوب 1392مجازات عمدرا چنین بیان می کند :
الف:هر گاه مرتکب با انجام کاری قصد ایرادجنایت بر فرد یا افراد معین داشته باشد ودر عمل نیز جنایت مقصود ونظیر آن واقع شود خواه کا ارتکابی نوعاموجب وقوع جنایت یا نظیر آن واقع شود
ب:هر گاه مرتکب قصد ارتکاب جنایت واقع شدهیا نظیر آن را نداشته باشد وکاری را هم انجام داده است نسبت به افرادمتعارف نوعا موجب جنایت واقع شده یا نظیرآن نمی شودلکن در خصوص مجنی علیه به علت بیماری، ضعف، پیری، باهر وضعیت نامتعارف مجنی علیه باوضعیت خاص یا مکانی آگاه ومتوجه باشد.
ج:هرگاه مرتکب عمدا کاری انجام دهد که نوعاموجب جنایت واقع شود یا نظیر آن را نداشته باشد ولی آگاه ومتوجه بوده وآن کار موجب وقوع آن جنایت یا نظیر آن واقع شود.
د:هر گا ه مرتکب قصد ایراد جنایت واقع شده یا نظیر آن را داشته باشد بدون آنکه فرد یا جمع معینی مقصود باشد ودر عمل نیز جنایت مقصود یا نظیر آن واقع شود.